Trung Quốc bất ngờ cho phép Alibaba, ByteDance và DeepSeek mua chip NVIDIA H200, nhưng có một điều kiện

Trong những tuần gần đây, các quan chức Trung Quốc đã thông báo với Alibaba, ByteDance và DeepSeek rằng họ sắp được cấp phép mua một số lượng giới hạn chip H200 của NVIDIA, theo thông tin từ tờ The Information dẫn hai nguồn thạo tin. Đây là động thái đánh dấu sự thay đổi đáng kể trong lập trường của Bắc Kinh sau nhiều tháng tự chặn việc nhập khẩu dòng chip này.

Tuy nhiên, việc mua chip không phải thủ tục đơn giản. Các công ty được chọn phải giải trình cụ thể lý do cần mua H200 thay vì sử dụng các sản phẩm chip nội địa hiện có. Bắc Kinh cũng đang xem xét tổng hạn ngạch nhập khẩu ở mức dưới 200.000 chiếc, thấp hơn một nửa so với số lượng mà các công ty này đã đề nghị trước đó trong năm nay.

Điều ít được chú ý là sự thay đổi này diễn ra trong một bối cảnh khá nghịch lý. Ngay từ đầu năm 2026, chính phủ Mỹ đã chủ động cấp phép cho NVIDIA bán H200 sang Trung Quốc và cấp phép cho khoảng 10 công ty Trung Quốc mua dòng chip này.

Thế nhưng chính Trung Quốc chứ không phải Mỹ, mới là bên chặn các con chip đó lại, với lý do muốn bảo vệ và thúc đẩy các nhà sản xuất chip nội địa như Huawei. Quyết định mới là lần đầu tiên Bắc Kinh chính thức nới lỏng lập trường này.

Giới phân tích đánh giá đây là giải pháp trung gian có tính toán. Theo ông Shi Shenchang, luật sư chuyên về kiểm soát xuất khẩu tại Thượng Hải, việc cho phép nhập khẩu có kiểm soát sẽ giúp các công ty AI hàng đầu của Trung Quốc tạm thời thoát khỏi điểm nghẽn về năng lực tính toán khi huấn luyện các model AI tiên tiến, trong khi Bắc Kinh vẫn giữ quyền kiểm soát thông qua hạn ngạch và phê duyệt theo từng trường hợp cụ thể.

Ông Zhou Chao từ tổ chức nghiên cứu độc lập Anbound tại Bắc Kinh nhận định nếu Bắc Kinh mở cửa hoàn toàn từ đầu năm, các tập đoàn công nghệ lớn của Trung Quốc gần như chắc chắn sẽ ưu tiên mua NVIDIA thay vì chip nội địa, điều mà chính phủ muốn tránh.

Thị trường phản ứng tích cực ngay lập tức. Cổ phiếu NVIDIA tăng 3,7% lên 204,12 USD trong ngày tin được công bố, mức tăng một ngày lớn nhất trong hơn một tháng. Kết quả này ghi nhận nhiều tháng vận động của CEO Jensen Huang với cả hai phía, bao gồm việc ông tháp tùng Tổng thống Donald Trump trong chuyến thăm Trung Quốc hồi tháng 5.

Dù vậy, giới phân tích nhắc nhở rằng việc tiếp cận H200 không đồng nghĩa với việc Trung Quốc sẽ thu hẹp được khoảng cách với các phòng lab AI hàng đầu của Mỹ. Khoảng cách thực sự không nằm ở một dòng chip đơn lẻ mà nằm ở toàn bộ hệ sinh thái bao gồm hiệu năng chip, bộ nhớ băng thông cao, tốc độ kết nối và đặc biệt là hệ sinh thái phần mềm CUDA mà NVIDIA đã xây dựng trong nhiều thập kỷ. Chiến lược tự chủ công nghệ dài hạn của Bắc Kinh, theo các chuyên gia, sẽ không thay đổi vì quyết định này.