Chỉ vài tuần nữa, trình duyệt Google Chrome sẽ kết liễu hầu hết công cụ chặn quảng cáo bằng bản cập nhật mới

Ngày 30 tháng 6 tới đây, Chrome 150 sẽ xóa flag kExtensionManifestV2Disabled, lối thoát kỹ thuật cuối cùng mà những người dùng nâng cao vẫn dựa vào để tiếp tục chạy các công cụ chặn quảng cáo thế hệ cũ.

Tiếp theo, Chrome 151 dự kiến ra mắt vào tháng 7 sẽ xóa toàn bộ phần còn lại của nền tảng Manifest V2, chấm dứt hoàn toàn khả năng tương thích với các extension xây dựng trên hệ thống cũ. Sau thời điểm đó, chỉ còn các extension tương thích Manifest V3 hoạt động được trên Chrome.

Trên thực tế, kế hoạch chuyển sang Manifest V3 đã được Google công bố từ năm 2019, và làn sóng ảnh hưởng đầu tiên đã xảy ra vào năm 2024 khi Chrome bắt đầu vô hiệu hóa uBlock Origin, công cụ chặn quảng cáo phổ biến nhất thế giới.

Kể từ đó, phần lớn người dùng đã phải lựa chọn: hoặc chuyển sang phiên bản Manifest V3 là uBlock Origin Lite, hoặc tìm sang trình duyệt khác. Những người vẫn bám trụ được với uBlock Origin nguyên bản là nhờ các lỗ hổng kỹ thuật còn sót lại. Với Chrome 150 và 151, những lỗ hổng đó sẽ bị bịt hoàn toàn.

Lý do Google đưa ra là kỹ thuật và bảo mật. Ông Devlin Cronin, kỹ sư của Google, giải thích trong phần bình luận trên kho mã nguồn Chromium: "Các extension MV2 không còn được phép hoạt động trên bất kỳ phiên bản Chrome nào được hỗ trợ. Chúng tôi không thể duy trì chức năng này mãi mãi do độ phức tạp, nợ kỹ thuật tích lũy, cũng như các rủi ro bảo mật đi kèm." Ông cũng cho biết nhóm phát triển đã phát hiện nhiều lỗ hổng đặc thù của MV2 trong thời gian gần đây.

Tuy nhiên, lời giải thích đó không xoa dịu được giới phê bình. Điểm mấu chốt mà nhiều người chỉ ra là Manifest V3 giới hạn đáng kể khả năng chặn quảng cáo nâng cao và các công cụ bảo vệ quyền riêng tư so với Manifest V2.

Trong khi đó, Google cũng là công ty quảng cáo lớn nhất thế giới, với doanh thu quảng cáo chiếm phần lớn tổng doanh thu của tập đoàn. Xung đột lợi ích này khiến tuyên bố "vì bảo mật" của Google khó được chấp nhận hoàn toàn, dù hãng chưa bao giờ thừa nhận mối liên hệ đó.

Đáng lo ngại hơn, tác động không dừng lại ở Chrome. Microsoft Edge và Opera, hai trình duyệt phổ biến khác đều xây dựng trên nền tảng Chromium, nhiều khả năng sẽ làm theo trong thời gian tới. Kỹ sư Google cũng lưu ý rằng các trình duyệt khác có thể tiếp tục hỗ trợ Manifest V2 nếu họ muốn, ngụ ý rõ ràng rằng đây là lựa chọn của Chrome chứ không phải yêu cầu kỹ thuật bắt buộc với toàn ngành.

Trước mắt, người dùng có hai lựa chọn thực tế. Một là chuyển sang uBlock Origin Lite, phiên bản tương thích Manifest V3 của cùng nhà phát triển, tuy nhiên khả năng lọc quảng cáo của phiên bản này bị giới hạn hơn đáng kể so với bản gốc.

Hai là chuyển sang các trình duyệt vẫn cam kết hỗ trợ Manifest V2, trong đó Firefox là lựa chọn được nhắc đến nhiều nhất hiện nay. Dù không thoải mái bằng việc tiếp tục dùng Chrome như cũ, đây là con đường duy nhất để giữ nguyên trải nghiệm chặn quảng cáo đầy đủ mà người dùng đã quen trong nhiều năm qua.

Ngoài ra một lựa chọn khác không thể không nhắc đến là trình duyệt Brave, dù sử dụng nền tảng Chromium, nhưng được tích hợp sẵn công cụ chặn quảng cáo của riêng mình và nhiều khả năng không ảnh hưởng bởi các bản cập nhật này.